Zmiany w finansowaniu i kompensatach cen transferowych
Równolegle do przyjętych uproszczeń w TPR, procedowany jest projekt nowelizacji zasad finansowania i kompensat w obszarze cen transferowych[1]. Zakłada on m.in. nowe podejście do kompensat i mocniejsze uregulowanie oceny faktycznego przebiegu i rynkowego charakteru transakcji. Treść obecnych propozycji może jeszcze ulec zmianie, ale proponowane zmiany potencjalnie wejdą w życie z początkiem 2027 r. Warto więc już teraz przyjrzeć się kierunkowi rozwoju regulacji.
Nowe podejście do kompensat
Projekt zakłada rezygnację z dotychczasowego podziału na kompensaty korzyści i kompensaty dochodu. Pozostać mają kompensaty korzyści dokonywane pomiędzy tymi samymi podmiotami, w tym samym roku podatkowym albo maksymalnie w dwóch kolejnych latach podatkowych.
Możliwość uwzględnienia kompensaty miałaby zależeć m.in. od tego, czy:
- była ona zamierzona i wynikała z pisemnych ustaleń pomiędzy podmiotami;
- objęte nią korzyści można określić ilościowo;
- mniejsze korzyści z jednej transakcji zostały skompensowane większymi korzyściami z innej transakcji;
- na podobne rozwiązanie zgodziłyby się podmioty niepowiązane, z uwzględnieniem związku pomiędzy transakcjami.
Jeżeli projekt zostanie przyjęty w obecnym kształcie, kompensaty będą wymagały bardziej świadomego zaplanowania i udokumentowania. Trudniejsze może być uzasadnianie ich dopiero po zakończeniu roku, wyłącznie na podstawie wyników osiągniętych przez strony.
Więcej regulacji dotyczących transakcji finansowych
Projekt przewiduje również dodanie nowego rozdziału poświęconego transakcjom finansowym. Przed oceną rynkowego poziomu oprocentowania konieczne miałoby być ustalenie rzeczywistego charakteru finansowania - w tym zbadanie, czy dana transakcja rzeczywiście stanowi pożyczkę, czy pod względem ekonomicznym może mieć inny charakter, w szczególności wniesienia kapitału.
W przypadku pożyczek ocenie miałyby podlegać m.in.:
- zdolność pożyczkobiorcy do uzyskania finansowania od podmiotów niepowiązanych i obsługi zadłużenia;
- termin i harmonogram spłaty;
- obowiązek zapłaty odsetek;
- zabezpieczenia i możliwość egzekwowania należności;
- źródło płatności odsetek;
- brak spłaty w terminie lub zabieganie o jej odroczenie.
Odrębne kryteria przewidziano dla gwarancji i poręczeń oraz systemów zarządzania płynnością. Przy gwarancjach istotna ma być m.in. faktyczna zdolność gwaranta do wykonania zobowiązania i występowanie korzyści ekonomicznej po stronie odbiorcy. W przypadku cash poolingu analiza miałaby obejmować cały system, role lidera i uczestników, kształtowanie się sald, efekty synergii oraz sposób podziału wynikających z nich korzyści lub strat.
Projekt zakłada ponadto, że przy ocenie zdolności kredytowej uwzględniane będzie ewentualne domniemane wsparcie wynikające z przynależności do grupy kapitałowej. Znaczenie miałyby przy tym względna pozycja podmiotu w grupie oraz stopień jego powiązania z pozostałą częścią grupy.
Co planowane zmiany oznaczają dla przedsiębiorców?
Projektodawca przedstawia te rozwiązania jako doprecyzowanie ogólnych zasad badania porównywalności, przygotowane z uwzględnieniem rozdziału X Wytycznych OECD. W praktyce wiele wskazanych w projekcie elementów jest już uwzględnianych przy analizie rynkowości transakcji finansowych. Dotychczas nie tworzyły one jednak tak szczegółowego katalogu określonego bezpośrednio w krajowych przepisach.
Jeżeli projekt zostanie przyjęty w obecnym kształcie, poszczególne kryteria mogą stać się obowiązkowymi elementami analizy. Może to zwiększyć pracochłonność jej przygotowywania, zwłaszcza gdy podatnik nie dysponuje dokumentami potwierdzającymi sytuację finansową stron, dostępne alternatywy, rzeczywisty harmonogram spłat czy charakter wsparcia grupowego.
Przyjęcie zmian poskutkuje tym, że organy podatkowe otrzymają bardziej szczegółowy punkt odniesienia do oceny, czy podatnik prawidłowo zbadał transakcję i zgromadził dane uzasadniające jej rynkowy charakter.
Zapowiedź bardziej szczegółowego podejścia do kompensat oraz finansowania wewnątrzgrupowego, może zwiększyć znaczenie bieżącego dokumentowania ekonomicznego uzasadnienia pożyczek, gwarancji, cash poolingu i kompensat. Dla zarządów i dyrektorów finansowych oznacza to potrzebę spojrzenia na ceny transferowe szerzej niż wyłącznie przez pryzmat formularza TPR.
Kiedy zmiany mogą wejść w życie?
Zgodnie z projektem nowe rozporządzenie miałoby wejść w życie 1 stycznia 2027 r. Dotychczasowe przepisy miałyby być stosowane jedynie w sprawach wszczętych i niezakończonych przed dniem jego wejścia w życie. Na tym etapie są to jednak rozwiązania projektowane, które mogą ulec modyfikacji w toku dalszych prac legislacyjnych. Będziemy monitorować postępy w tej sprawie i informować na bieżąco o zmianach. W razie pytań zachęcamy do kontaktu.
[1] https://legislacja.rcl.gov.pl/projekt/12415706/katalog/13231572#13231572