Wcześniejsze odliczenie VAT pod znakiem zapytania. Jest opinia Rzecznik Generalnej TSUE
Jak informowaliśmy w marcu przełomowy wyrok Sądu UE z 11 lutego 2026 r. (T‑689/24[1]), dotyczący możliwości wcześniejszego odliczenia VAT, został poddany szczególnej procedurze kontroli przed TSUE (C‑167/26 RX[2]).
Dziś znamy już stanowisko Rzecznik Generalnej TSUE Juliane Kokott.
Stanowisko Rzecznik Generalnej w sprawie wcześniejszego odliczenia VAT
Zdaniem Rzecznik Generalnej Sąd UE błędnie przyjął, że okres, za który podatnik powinien wykazać odliczenie VAT, zależy wyłącznie od spełnienia materialnych przesłanek odliczenia. W opinii Juliane Kokott znaczenie mają także przesłanki formalne, w tym w szczególności posiadanie faktury.
Kiedy można odliczyć VAT według Rzecznik Generalnej TSUE?
Rzecznik Generalna zwróciła uwagę, że prawo do odliczenia VAT powstaje wraz z wymagalnością podatku, natomiast możliwość skorzystania z tego prawa uzależniona jest od spełnienia dodatkowych warunków przewidzianych w Dyrektywie VAT. Z tego względu nie należy utożsamiać momentu powstania prawa do odliczenia z okresem, za który odliczenie powinno zostać wykazane.
W konsekwencji, zdaniem Rzecznik Generalnej TSUE, prawo do odliczenia VAT powinno zostać zrealizowane za okres, w którym po raz pierwszy spełnione są łącznie dwa warunki:
- dokonano dostawy towarów lub wykonano usługę,
- podatnik posiada fakturę dokumentującą tę transakcję.
W praktyce oznacza to powrót do podejścia wynikającego z polskich przepisów. Jeżeli podatnik otrzyma fakturę dopiero w kolejnym miesiącu, nie będzie mógł cofnąć odliczenia do okresu, w którym powstał obowiązek podatkowy, nawet jeżeli faktura wpłynie przed złożeniem deklaracji za ten okres.
Co dalej z wcześniejszym odliczeniem VAT?
Opinia Rzecznik Generalnej nie jest wiążąca dla TSUE, ale istotnie zmniejsza szanse na korzystne dla podatników rozliczenia.
Polskie Ministerstwo Finansów oraz organy skarbowe stoją na stanowisku, że do czasu ostatecznego rozstrzygnięcia sprawy podatnicy muszą stosować dotychczasowe przepisy krajowe i odliczać podatek dopiero za okres, w którym otrzymali fakturę.
Jeżeli TSUE podzieli tę argumentację, podatnicy nie będą mogli powoływać się na korzystne stanowisko Sądu UE w zakresie wcześniejszego odliczenia VAT. Na ostateczny wyrok trzeba jednak jeszcze chwilę poczekać.
[1] https://eur-lex.europa.eu/legal-content/PL/TXT/?uri=CELEX%3A62024TJ0689&qid=1770892899386
[2] https://infocuria.curia.europa.eu/tabs/document/C/2026/C-0167-26-00000000RX-01-P-01/CONCL/326400-PL-1-html
