Czy przekształcić, połączyć lub podzielić spółkę przed lutym 2023? Kolejna duża zmiana w KSH

Szykuje się kolejna zmiana ustawy Kodeks spółek handlowych. Tym razem „pod nóż” pójdą przepisy dot. połączeń, przekształceń i podziałów spółek handlowych z dużym naciskiem na transgraniczne reorganizacje. 8 sierpnia pojawił się długo wyczekiwany projekt ustawy[1], który jest kolejnym etapem implementacji przepisów unijnych z tzw. pakietu prawa spółek. Poniżej przedstawiamy najciekawsze założenia nowelizacji.

 

Wybrane zmiany w procedurze krajowej

1. Podział przez wyodrębnienie – nowy sposób podziału spółki

Jednym z ciekawszych założeń nowelizacji jest wprowadzenie nowego sposobu podziału spółek, tj. podziału przez wyodrębnienie. Ma on polegać na przeniesieniu części majątku spółki dzielonej na inną spółkę (istniejącą lub nowo związaną) w zamian za jej udziały lub akcje, które obejmie spółka dzielona (a nie wszyscy wspólnicy spółki dzielonej, jak to ma miejsce w przypadku podziału przez wydzielenie).

2. Nowy status spółki komandytowo-akcyjnej w procesach reorganizacji spółek

Kolejną zmianą jest możliwość uzyskania przez spółkę komandytowo-akcyjną statusu spółki nowo zawiązanej albo przejmującej. Dotychczas status taki mogły posiadać jedynie spółki kapitałowe. Jednocześnie spółka komandytowo-akcyjna uzyska tzw. zdolność podziałową, której na tle obowiązujących przepisów nie posiadają spółki osobowe.

3. Uproszczenie procedury łączenia

Ustawodawca przewidział również nowe „uproszczenie” procedury łączenia spółek.

W przypadku gdy:

  • jeden wspólnik posiada w sposób bezpośredni lub pośredni wszystkie udziały lub akcje łączących się spółek; albo
  • wspólnicy łączących się spółek posiadają udziały lub akcje w tej samej proporcji we wszystkich łączących się spółkach,

połączenie może być przeprowadzone bez przyznania udziałów lub akcji spółki przejmującej wspólnikom spółki przejmowanej. Jednocześnie projekt zakłada w takich sytuacjach ochronę wierzyciela nieuczestniczącej w połączeniu spółki, posiadającej bezpośrednio wszystkie udziały lub akcje spółki przejmowanej. Będzie on mógł żądać od tej spółki zabezpieczenia swoich roszczeń w terminie miesiąca od dnia ogłoszenia planu połączenia, o ile uprawdopodobni, że zaspokojenie jego wierzytelności jest zagrożone przez połączenie.

 

Zmiany dla transakcji transgranicznych

Dużym zmianom ulegną także przekształcenia, połączenia oraz podziały transgraniczne. Ustawodawca w tym zakresie zdecydował się w większości na całkowicie nowe regulacje, które nie są obecne w polskim porządku prawnym.

1. Poszerzenie kontroli operacji transgranicznej

Poza dotychczasową kontrolą zgodności z prawem, dokonywaną przez sąd rejestrowy, kontroli podlegać będą także kwestie podatkowe, prowadzone przez właściwe organy podatkowe.  Zarząd spółki będzie zobowiązany do złożenia do KRS wniosku o wydanie zaświadczenia o zgodności z prawem danej operacji transgranicznej wraz z wnioskiem o wydanie opinii właściwego organu podatkowego. Przesłanki materialne, jak również procedura wydawania tej opinii przez organy podatkowe będą uregulowane w Ordynacji podatkowej.

2. Zwiększenie roli przedstawicieli pracowników

Przy operacjach transgranicznych zarząd spółki, której dotyczy połączenie, spółki dzielonej oraz spółki przekształcanej będzie miał obowiązek sporządzenia sprawozdania dla wspólników oraz pracowników, wyjaśniającego podstawy prawne i uzasadniające ekonomiczne aspekty połączenia. W sprawozdaniu tym, będą musiały znaleźć się określone informacje np. w części dla pracowników informacje o istotnych zmianach warunków zatrudnienia, jak również o skutku operacji transgranicznej na stosunki pracy.

Pracownicy będą mieli również prawo żądać udostępnienia im bezpłatnie w lokalu spółki odpisów dokumentów np. planu połączenia, sprawozdania finansowego, opinii biegłego z badania planu połączenia.

3. Wyłączenie możliwości zaskarżenia uchwał w procedurze transgranicznej

Uchwał o podziale/przekształceniu/połączeniu transgranicznym nie będą mogły być zaskarżane jeśli zastrzeżenia będą dotyczyć wyłącznie tego, że:

  • stosunek wymiany udziałów lub akcji został niewłaściwe ustalony,
  • cena odkupu została niewłaściwe ustalona,
  • informacje podane w odniesieniu do stosunku wymiany udziałów lub akcji lub ceny nie spełniają wymogów prawnych (powyższe kryterium nie dotyczy przekształceń transgranicznych).

 

Wejście w życie

Zgodnie z projektem, nowe przepisy zaczną obowiązywać 31 stycznia 2023 r., oczywiście przy założeniu, że projekt do tego czasu zostanie uchwalony przez Sejm i podpisany przez Prezydenta.

 

Przepisy przejściowe

Jeżeli plan połączenia, połączenia transgranicznego, podziału lub przekształcenia złożono do sądu rejestrowego przed dniem wejścia w życie ustawy, stosuje się odpowiednio dotychczasowe przepisy. W związku z tym, na tle nowej regulacji warto zastanowić się, czy nie rozpocząć operacji przed wejściem w życie nowych przepisów, ponieważ prowadzenie ich w terminie późniejszym może wiązać się z całkowicie nowymi obowiązkami po stronie spółek.

 

Szczegółowe zmiany

Szczegółowe informację na temat planowanych zmian będą pojawiać się na naszym blogu Co w Prawie Piszczy.

 

Dominika Koss-Grajdura
Associate | OW Legal
dominika.koss-grajdura@olesinski.com

Bartosz Pasternak
Intern | OW Legal
bartosz.pasternak@olesinski.com

 

[1] Projekt ustawy o zmianie ustawy Kodeks spółek handlowych oraz niektórych innych ustaw z dnia 1 lipca 2022 r.