Polityka zakupowa państwa na lata 2026-2029 a sektor defence – nowa „mapa” zakupów publicznych
Rada Ministrów przyjęła Politykę zakupową państwa na lata 2026-2029 – dokument, który ma przełożyć się na to, jak administracja będzie kupować dostawy i usługi w kolejnych latach. Nowa polityka to nie tylko nowe możliwości biznesowe, ale także rosnące wymagania w szczególności zakresie bezpieczeństwa, pochodzenia komponentów i cyberodporności.
Co zakłada polityka zakupowa, kogo dotyczy i jaki jest jej cel?
Polityka jest strategicznym dokumentem wyznaczającym priorytety i rekomendacje dla zamawiających publicznych, tak aby zakupy były powiązane z celami państwa, a nie sprowadzały się wyłącznie do formalnej procedury.
Wyróżnienie: Powinni mieć ją na uwadze wszyscy przedsiębiorcy realizujący zamówienia na rzecz sektora publicznego, a w szczególności firmy z obszaru obronności i dual‑use
W polityce zakupowej ujęto trzy priorytety:
- budowanie konkurencyjności i potencjału gospodarki,
- wzmocnienie odporności państwa,
- profesjonalizacja rynku zamówień publicznych.
W praktyce dokument ma doprowadzić do tego, by zakupy publiczne były jednocześnie efektywne, prorozwojowe, przejrzyste i przewidywalne, zrównoważone, innowacyjne, zgodne z prawem oraz odporne i profesjonalne – przy mocnym akcencie na bezpieczeństwo i ciągłość dostaw.
Najważniejsze zalecenia z perspektywy obronności i dual‑use
1) Wybór wykonawców gwarantujących bezpieczeństwo –w zamówieniach w sektorach wrażliwych (w tym obronność, łączność, telekomunikacja, infrastruktura krytyczna) polityka przewiduje nacisk na wybór wykonawców gwarantujących bezpieczeństwo realizowanych zamówień, m.in. przez weryfikację struktury właścicielskiej i powiązań kapitałowych/organizacyjnych (standaryzowaną „checklistą”). Ponadto pogłębionej weryfikacji przez zamawiających będą podlegać oferty uwzględniające w procesie realizacji zamówienia rozwiązania, technologie, półprodukty lub komponenty pochodzące z państw trzecich.
2) Ograniczanie udziału wykonawców z państw trzecich w zamówieniach wrażliwych – Polityka wskazuje możliwość ograniczania dopuszczenia wykonawców z państw trzecich (lub zróżnicowania ich traktowania) w zamówieniach strategicznych, m.in. dla infrastruktury krytycznej, systemów łączności i transportu.
3) Dual‑use: koordynacja zakupów (np. drony) i preferencje pochodzenia – Polityka wprost wskazuje na potrzebę koordynacji zakupów produktów dual-use (np. bezzałogowe statki powietrzne) w administracji publicznej, aby w pełni wykorzystać ich potencjał. Dodatkowo, w zamówieniach dotyczących infrastruktury krytycznej lub sprzętu strategicznego (w tym dual‑use), rekomenduje się rozwiązania oparte na sprzęcie produkowanym w Polsce/UE oraz kryteria oceny uwzględniające pochodzenie kluczowych komponentów i zdolność do utrzymania produkcji i serwisu w trakcie kryzysu.
4) Cyberbezpieczeństwo i suwerenność danych jako „must have” – wzmocnione zostaną wymagania w zakresie cyberbezpieczeństwa i ochrony danych w zamówieniach strategicznych, poprzez stosowanie mechanizmów, takich jak:
- certyfikacje,
- audyty,
- wymogi dotyczące miejsca przetwarzania/przechowywania danych (preferencyjnie UE),
- kryteria „suwerenności” stosowanych rozwiązań (np. zgodność z krajowymi/UE wymogami bezpieczeństwa, ograniczenie stosowania systemów spoza UE).
Co to oznacza dla przedsiębiorców z sektora defence?
Nowa polityka zakupowa wyraźnie pokazuje potrzebę zapewnienia bezpieczeństwa zamówień związanych z szeroko pojętym obszarem defence (w szczególności dual-use i infrastruktury krytycznej).
Przedsiębiorcy realizujący zamówienia w tym zakresie lub planujący taką działalność na rzecz sektora publicznego już teraz powinni mieć na uwadze wymogi związane m.in. z:
- odpowiednim pochodzeniem komponentów i odpornością łańcucha dostaw,
- zapewnieniem wymaganych informacji o strukturze właścicielskiej i powiązaniach,
- wdrażaniem rozwiązań cyberbezpieczeństwa.
W razie jakichkolwiek pytań dotyczących prowadzenia działalności w sektorze obronności i dual-use, zapraszamy do kontaktu!